Toz Toplama Sistemleri
Jet pulse torbalı filtre, kartuş filtre ve siklonlu toz toplama sistemleri; emiş davlumbazından baca çıkışına kadar tek elden.
Toz toplama sistemi; üretim sırasında oluşan tozu emiş davlumbazlarıyla kaynağında yakalayan, kanallarla filtre ünitesine taşıyan ve temizlenmiş havayı dışarı atan endüstriyel bir filtrasyon sistemidir. Dizayn Mekanik; keşif, debi ve basınç hesabı, projelendirme, imalat ve tedarik, montaj, devreye alma ve bakım hizmetlerini tek elden yürütür. Çerkezköy merkezli olarak Çorlu, Kapaklı, Ergene ve tüm Trakya'daki tesislere hizmet veriyoruz.
Toz toplama sistemi nedir?
Toz toplama sistemi, kesim, taşlama, dolum, eleme veya taşıma gibi işlemlerde ortaya çıkan tozu kaynağında emerek filtreleyen ve çalışma ortamına yayılmasını önleyen sistemdir. Doğru tasarlanan bir sistem çalışan sağlığını korur, makine arızalarını ve yangın riskini azaltır, değerli ürün tozunun geri kazanılmasını da sağlayabilir.
Piyasada "toz toplama makinası" olarak bilinen tek parça mobil üniteler, bir veya iki makineye hizmet eden küçük uygulamalar için uygundur. Birden fazla emiş noktasının bulunduğu üretim hatlarında ise kanal ağıyla tek bir filtre ünitesine bağlanan merkezi toz emme sistemi tercih edilir.
- Emiş davlumbazı ve başlıkları: tozu kaynağında yakalayan, makineye özel tasarlanan parçalar
- Kanal ağı: tozu çökelmeden taşıyacak hızda boyutlandırılmış spiral veya kaynaklı kanallar
- Filtre ünitesi: jet pulse torbalı filtre, kartuş filtre veya ön ayırıcı olarak siklon
- Fan ve tahrik: sistem basınç kaybını karşılayan radyal fan, çoğunlukla invertörlü
- Toz boşaltma: döner valf, helezon, varil veya big-bag boşaltma düzeni
Jet pulse torbalı filtre nasıl çalışır?
Jet pulse filtrede tozlu hava torbaların dışından içine doğru geçer, toz torba yüzeyinde tutulur ve temiz hava üstten çıkar. Torbalar, solenoid valflerden verilen kısa süreli basınçlı hava darbeleriyle sırayla silkelenir; böylece filtre durmadan, sürekli çalışarak temizlenir.
Temizleme için genellikle 5-7 bar aralığında kuru ve yağsız basınçlı hava kullanılır. Temizleme çevrimi, filtre giriş ve çıkışı arasındaki fark basınca göre kontrol edildiğinde hem basınçlı hava tüketimi hem de torba aşınması azalır. Torba malzemesi tozun yapısına göre seçilir: genel uygulamalarda polyester keçe, yanıcı tozlarda antistatik keçe, ince ve yapışkan tozlarda PTFE membran kaplı torbalar, yüksek sıcaklıklarda aramid gibi özel lifler tercih edilir.
Torbalı filtre, kartuş filtre ve siklon arasındaki fark nedir?
Jet pulse torbalı filtre yüksek toz yüklerinde ve lifli tozlarda, kartuş filtre ince ve kuru tozlarda kompakt bir çözüm olarak, siklon ise kaba parçacıkları ayırmak için çoğunlukla ön ayırıcı olarak kullanılır. Doğru seçim tozun tane boyutu, yapışkanlığı, nemi ve yanıcılığına bağlıdır.
| Özellik | Jet pulse torbalı | Kartuş filtre | Siklon |
|---|---|---|---|
| Uygun toz | Orta-yüksek yük, lifli ve karışık tozlar | İnce, kuru tozlar (kaynak, toz boya, lazer kesim) | Kaba parçacık, talaş, granül |
| Tipik filtre yükü | Yaklaşık 1-1,5 m³/m²·dk | Yaklaşık 0,5-1 m³/m²·dk | Filtre elemanı yok |
| Güçlü yanı | Yüksek kapasite, dayanıklılık | Küçük hacimde geniş filtre alanı | Basit, az bakım, ön ayırma |
| Dikkat edilecek nokta | Kurulum alanı ve yükseklik | Lifli veya yapışkan tozda tıkanma | İnce tozda düşük ayırma verimi |
Seçim kriterlerini adım adım ele aldığımız toz toplama sistemi seçim rehberi, farklı proses tipleri için hangi kombinasyonun öne çıktığını gösterir.
Toz emiş kanallarında taşıma hızı neden önemlidir?
Kanal içindeki hava hızı, tozun kanal tabanına çökmesini önleyecek minimum taşıma hızının üzerinde olmalıdır. Hız düşük kalırsa kanal tıkanır ve yanıcı tozlarda yangın riski doğar; gereğinden yüksek olursa kanal ve dirseklerde aşınma, gürültü ve fan enerji tüketimi gereksiz yere artar.
| Toz türü | Tipik taşıma hızı (m/s) |
|---|---|
| Duman ve çok ince hafif tozlar (kaynak dumanı, oksitler) | 10 – 13 |
| İnce kuru tozlar (un, toz boya, kâğıt tozu) | 15 – 18 |
| Ahşap talaşı, tekstil elyafı | 18 – 20 |
| Genel endüstriyel tozlar (taşlama, kum) | 18 – 21 |
| Ağır tozlar (metal talaşı, döküm kumu) | 20 – 23 |
| Nemli veya yapışkan ağır tozlar | 23 ve üzeri |
Kanal ağında branşmanlar ana hatta 30-45° açıyla bağlanır, dirsekler geniş yarıçaplı seçilir ve her emiş noktasının debisi hesapla dengelenir. Bu nedenle toz emiş hattında genellikle düz dikişli veya spiral hava kanalları aşınmaya uygun sac kalınlığıyla imal edilir. Davlumbazlar ise tozun fırlama yönü dikkate alınarak kaynağa mümkün olduğunca yakın konumlandırılır.
Patlayıcı tozlarda hangi güvenlik önlemleri alınmalı?
Ahşap, un, şeker, plastik ve alüminyum gibi yanıcı tozlar havayla patlayıcı ortam oluşturabilir. Bu tozlarla çalışan toz toplayıcılar, ATEX 2014/34/AB direktifine uygun ekipmanla ve patlama tahliyesi, patlama izolasyonu ve statik elektrik önlemleri birlikte düşünülerek tasarlanmalıdır.
- Patlama kapağı / paneli: tozun Kst değeri ve St sınıfına göre EN 14491 esas alınarak boyutlandırılır ve güvenli bir yöne tahliye edilir
- Patlama izolasyonu: geri tepme klapesi (EN 16447) ve döner valf, alevin üretim alanına dönmesini engeller
- Statik önlemler: antistatik torbalar, kesintisiz topraklama ve eşpotansiyel bağlantılar
- Kıvılım kontrolü: taşlama ve kesim hatlarında kıvılım tutucu veya ön ayırıcı
- ATEX işaretli fan ve motor: bölge sınıfına uygun kategoride endüstriyel fan seçimi
Trakya'daki hangi tesisler toz toplama sistemine ihtiyaç duyar?
Trakya'daki sanayi bölgelerinde toz toplama ihtiyacı en çok ambalaj ve karton, mobilya, metal işleme, otomotiv yan sanayi, tekstil, gıda, kimya ve plastik tesislerinde ortaya çıkar. Her sektörde tozun yapısı farklı olduğu için filtre tipi ve güvenlik önlemleri de farklılaşır.
- Ambalaj ve karton: kesim ve baskı hatlarında kâğıt tozu ve kenar kırpıntısı; yangın yükü nedeniyle kıvılım ve statik önlemleri
- Mobilya ve ahşap: talaş ve MDF tozu; siklon ön ayırıcı ile torbalı filtre, ATEX önlemleri
- Metal işleme ve otomotiv yan sanayi: taşlama, kumlama, lazer ve plazma kesim tozu; çoğunlukla kartuş filtre
- Tekstil: elyaf ve hav tozu; lifli toza uygun torbalı filtre
- Gıda, kimya ve plastik: un, şeker, toz hammadde ve granül tozu; ürün geri kazanımı ve patlama güvenliği
Çerkezköy Organize Sanayi Bölgesi, Velimeşe OSB ve Avrupa Serbest Bölgesi (Çorlu) çevresindeki tesislere sahada kolay ulaşabildiğimiz için keşif ve bakım planlaması pratik ilerler. Kapaklı'daki tesisler dahil bölgedeki projelerde, mevcut filtrelerin kapasite yetersizliği de sık karşılaştığımız konulardan biridir.
Toz toplama sistemi fiyatını ne belirler?
Toz toplama sisteminin fiyatını; toplam emiş debisi, emiş noktası sayısı, filtre tipi ve filtre alanı, kanal metrajı, fan gücü ve ATEX gereksinimleri belirler. Tozun özellikleri bilinmeden verilen fiyatlar genellikle eksik kapsam içerir; bu nedenle teklif keşif ve hesap sonrasında hazırlanır.
- Emiş noktası sayısı ve her noktanın gerekli debisi
- Filtre tipi, torba veya kartuş malzemesi ve toplam filtre alanı
- Kanal çapları, sac kalınlığı ve güzergâh uzunluğu
- Fan gücü, ses yalıtımı ve invertör ihtiyacı
- Patlama kapağı, izolasyon klapesi, döner valf gibi güvenlik ekipmanları
Proses ve toz bilgilerinizi paylaşarak keşif talebinde bulunabilirsiniz; ihtiyaç olması halinde mevcut sisteminizin ölçümünü de yapabiliriz.
Toz Toplama Sistemleri: keşiften devreye almaya
Keşif ve toz analizi
Emiş noktaları, makine yerleşimi ve tozun türü yerinde incelenir; tane boyutu, nem ve yanıcılık bilgileri toplanır.
Debi ve basınç hesabı
Her davlumbaz için emiş debisi, kanal çapları, taşıma hızları ve toplam basınç kaybı hesaplanır.
Projelendirme
Filtre tipi ve alanı, fan seçimi, kanal güzergâhı ve gerekiyorsa patlama koruma önlemleri projeye işlenir.
İmalat ve tedarik
Davlumbazlar ve kanallar imal edilir; filtre ünitesi, fan, valf ve kontrol ekipmanı tedarik edilir.
Montaj
Filtre ünitesi, fan ve kanal ağı kurulur; elektrik, basınçlı hava ve topraklama bağlantıları tamamlanır.
Devreye alma ve bakım
Emiş noktalarında hız ve debi ölçülür, sistem dengelenir; torba, valf ve fan bakımı için periyodik plan oluşturulur.
Toz Toplama Sistemleri hakkında merak edilenler
Sorunuzun cevabını bulamadıysanız teknik ekibimize doğrudan ulaşabilirsiniz: 0282 726 05 37
Toz toplama makinası ile merkezi toz toplama sistemi arasındaki fark nedir?
Toz toplama makinası, fan ve filtrenin tek gövdede birleştiği ve genellikle bir veya birkaç makineye hizmet eden kompakt bir ünitedir. Merkezi sistemde ise çok sayıda emiş noktası kanal ağıyla tek bir büyük filtre ünitesine bağlanır. Emiş noktası sayısı arttıkça merkezi sistem, bakım kolaylığı ve ortam düzeni açısından genellikle daha avantajlı hale gelir.
Jet pulse filtre torbaları ne sıklıkla değiştirilir?
Torba ömrü sabit bir süreyle ifade edilemez; tozun aşındırıcılığı, nem, sıcaklık, filtre yükü ve temizleme ayarlarına bağlıdır. Pratikte belirleyici gösterge fark basınçtır: temizlemeye rağmen fark basınç yüksek kalıyorsa veya bacada toz görülüyorsa torbalar kontrol edilmelidir. Doğru filtre yükü ve fark basınç kontrollü temizleme, torba ömrünü belirgin şekilde uzatır.
Toz toplama sistemi kurulumu ne kadar sürer?
Süre; emiş noktası sayısına, filtre ünitesinin hazır mı yoksa projeye özel mi üretileceğine ve montajın üretim duruşlarına göre planlanıp planlanmayacağına bağlıdır. Süreç keşif, hesap, proje, imalat ve tedarik, montaj ve devreye alma aşamalarından oluşur. Keşif sonrasında üretim takviminizle uyumlu bir iş programı hazırlanır.
Toz toplama sistemi fiyatını neler belirler?
Fiyatı belirleyen başlıca etkenler toplam emiş debisi, emiş noktası sayısı, filtre tipi ve alanı, kanal metrajı ve sac kalınlığı, fan gücü ve ATEX gibi güvenlik gereksinimleridir. Aynı debideki iki sistemin maliyeti tozun yapısına göre önemli ölçüde farklılaşabilir. Bu nedenle sağlıklı fiyat ancak keşif ve teknik hesap sonrasında verilebilir.
Toz toplama sistemlerinde ATEX uygunluğu zorunlu mu?
Yanıcı tozlarla çalışılan ve patlayıcı ortam oluşabilecek tesislerde evet. Bu durumda Çalışanların Patlayıcı Ortamların Tehlikelerinden Korunması Hakkında Yönetmelik kapsamında bölge sınıflandırması yapılmalı, ekipman ATEX 2014/34/AB direktifine uygun seçilmelidir. Patlama kapağı, izolasyon klapesi ve topraklama gibi önlemler toz toplayıcının ayrılmaz parçasıdır.
Filtrelenen hava tekrar fabrikaya verilebilir mi?
Bazı durumlarda mümkündür. Yanıcı ve sağlığa zararlı olmayan tozlarda, yüksek verimli son filtre ve sürekli fark basınç izleme ile temizlenmiş hava içeri geri verilerek kış aylarında ısıtma enerjisinden tasarruf edilebilir. Yanıcı, toksik veya kanserojen tozlarda ise geri devir genellikle önerilmez. Karar iş güvenliği risk değerlendirmesiyle birlikte verilmelidir.
Birlikte planlanan sistemler
Endüstriyel Havalandırma Sistemleri
Üretim alanı, depo ve atölyeler için ısı yüküne göre hesaplanan egzoz ve temiz hava besleme sistemleri; projeden montaja tek elden.
Detaylı bilgiKaynak Dumanı Emiş Sistemleri
Kaynak dumanını kaynağında yakalayan emiş kolları, merkezi emiş hatları, kartuş filtre üniteleri ve mobil kaynak duman emme cihazları.
Detaylı bilgiFan Sistemleri
Aksiyel fan, salyangoz (radyal) fan, hücreli aspiratör, çatı ve kanal tipi fanlarda debi ve basınca göre doğru seçim, montaj ve bakım.
Detaylı bilgiHava Kanalı Uygulamaları
Galvaniz dikdörtgen, spiral, paslanmaz ve preizole hava kanallarında ölçüden imalata, izolasyondan montaja kadar eksiksiz uygulama.
Detaylı bilgiToz Toplama Sistemleri için keşif talebi
Çerkezköy merkezimizden Çorlu, Kapaklı, Ergene ve tüm Trakya’daki tesislere yerinde keşif yapıyoruz. Ölçüm ve ihtiyaç analizinin ardından yazılı teknik teklif sunuyoruz.