Klima Santrali (AHU): Seçim, Montaj ve Bakım
Karışım havalı, %100 taze havalı, hijyenik ve roof-top klima santrallerinde kapasite seçimi, montaj, otomasyon ve periyodik bakım.
Klima santrali (AHU – Air Handling Unit), havayı filtreleyen, ısıtan, soğutan, gerektiğinde nemlendiren ve fanlarla kanal şebekesine veren merkezi iklimlendirme cihazıdır. Dizayn Mekanik; fabrika, hastane, ilaç ve gıda tesisi, AVM ve ofisler için klima santrali seçimi, projelendirme, tedarik, montaj, otomasyon entegrasyonu, devreye alma ve bakım hizmeti verir. Çerkezköy merkezli olarak Çorlu, Kapaklı, Ergene ve tüm Trakya'da çalışırız.
Klima santrali (AHU) nedir?
Klima santrali, dış havayı ve/veya dönüş havasını filtreleyen, ısıtan ya da soğutan, gerektiğinde nemlendiren ve fanlarla kanal şebekesine basan modüler bir iklimlendirme cihazıdır. İngilizce kısaltmasıyla AHU (Air Handling Unit) olarak da bilinir ve merkezi havalandırma sistemlerinin kalbini oluşturur.
Split veya kaset tipi klimalardan farkı; taze hava sağlaması, çok kademeli filtrasyon yapabilmesi, nemi kontrol edebilmesi ve büyük hacimleri tek cihazla şartlandırabilmesidir. Santral, binanın genel havalandırma sistemi kurgusunun bir parçası olarak kanal şebekesi, menfezler ve otomasyonla birlikte tasarlanır.
Santral gövdesinin mekanik performansı TS EN 1886 ile (gövde dayanımı, hava kaçağı, ısıl geçirgenlik ve ısı köprüsü sınıfları), cihazın bütün olarak boyutlandırma ve performans değerlendirmesi ise TS EN 13053 ile tanımlanır. Teklif karşılaştırırken bu sınıfların belirtilmesini istemek, kaliteyi somut ölçütlerle kıyaslamayı sağlar.
Klima santrali türleri nelerdir?
Klima santralleri başlıca karışım havalı, %100 taze havalı, hijyenik ve roof-top (çatı tipi paket) olmak üzere dört grupta incelenir. Hangisinin uygun olduğu; mekânın hijyen gereksinimine, gereken taze hava oranına, cihazın konumlanacağı yere ve işletmenin enerji hedeflerine göre belirlenir.
| Tür | Çalışma şekli | Tipik kullanım | Dikkat edilecek nokta |
|---|---|---|---|
| Karışım havalı | Dönüş havasının bir kısmı taze havayla karıştırılır | AVM, ofis, salon, mağaza | Minimum taze hava oranı korunmalı |
| %100 taze havalı | Dönüş havası kullanılmaz, tamamı dışarı atılır | Laboratuvar, koku veya kirletici içeren alanlar | Isı geri kazanımı olmadan enerji yükü yüksektir |
| Hijyenik | Temizlenebilir iç yüzey, kademeli filtre, sızdırmaz gövde | Hastane, ilaç ve gıda üretimi | DIN 1946-4 ve VDI 6022 gibi hijyen kriterleri |
| Roof-top (çatı tipi) | Kendi soğutma devresi olan paket cihaz | Market, depo, büyük açık hacimler | Çatı statiği, ses ve rüzgâr yükü |
Hijyenik klima santrallerinde iç yüzeyler kolay temizlenebilir ve korozyona dayanıklı malzemeden yapılır, drenaj tavaları su birikmeyecek şekilde eğimlidir, ikinci ve gerekiyorsa üçüncü filtre kademesi (HEPA) bulunur. Ameliyathane, yoğun bakım ve ilaç üretimi gibi alanlarda temiz oda sınıfı (ISO 14644-1) ile basınç kademelendirmesi tasarımın merkezindedir.
Klima santralinin bileşenleri nelerdir?
Bir klima santrali tipik olarak damper, filtre, ısı geri kazanım eşanjörü, ısıtıcı ve soğutucu batarya, nemlendirici, fan ve susturucu hücrelerinden oluşur. Hangi hücrelerin bulunacağı ve bunların sıralaması, projenin iklimlendirme, filtrasyon ve hijyen gereksinimlerine göre belirlenir.
| Bileşen | Görevi | Teknik not |
|---|---|---|
| Filtre | Partikül tutma | ISO 16890 sınıfları (Coarse, ePM10, ePM2,5, ePM1); hijyenik uygulamada terminal HEPA (H13/H14) |
| Isı geri kazanım | Egzoz havasının enerjisini taze havaya aktarma | Plakalı, rotary veya sıvı devreli; sıcaklık verimi tipe göre yaklaşık %50-85 |
| Isıtıcı batarya | Havayı ısıtma | Sıcak su, buhar veya elektrikli; donma koruma termostatı şart |
| Soğutucu batarya | Soğutma ve nem alma | Soğuk su veya DX; damla tutucu ve eğimli drenaj tavası |
| Nemlendirici | Kış nem kontrolü | Buharlı veya adyabatik; su kalitesi ve hijyen önemli |
| Fan | Havayı kanala basma | Plug veya EC fan, frekans kontrolü; AB 327/2011 verimlilik koşulları |
| Susturucu | Ses iletimini azaltma | Ofis, hastane ve otel uygulamalarında genellikle gerekli |
Santral kesitinde hava hızının tipik olarak yaklaşık 2-2,5 m/s civarında tutulması, bataryalardan su sürüklenmesini ve fan enerjisini sınırlar. Kesit hızını yükselterek küçük cihaz seçmek ilk yatırımı düşürse de işletmede daha yüksek basınç kaybı ve ses olarak geri döner.
Klima santrali kapasitesi nasıl seçilir?
Klima santrali kapasitesi; hava debisi, ısıtma ve soğutma yükü, gerekli taze hava oranı ve kanal şebekesinin dış statik basıncı birlikte hesaplanarak seçilir. Debi, taze hava ihtiyacı ile ısı yükünden hangisi büyükse ona göre belirlenir; batarya ve fan bu değere göre boyutlandırılır.
- Mahal bazında ısı kazancı ve ısı kaybı hesabı yapılır.
- Kişi başı taze hava (TS EN 16798-1 veya ASHRAE 62.1) ile proses ve hijyen gereksinimleri belirlenir.
- Bölgenin yaz ve kış tasarım dış hava koşulları, özellikle nem yükü dikkate alınır.
- Kanal, menfez ve filtre kayıplarından dış statik basınç hesaplanır.
- Kesit hızı, cihaz ölçüleri, servis alanı ve taşıma güzergâhı kontrol edilir.
- Isı geri kazanım verimi ve fan güç tüketimi, AB 1253/2014 tüzüğünün koşullarıyla karşılaştırılır.
Klima santrali otomasyonu nasıl çalışır?
Klima santrali otomasyonu; sıcaklık, nem, CO2 ve kanal basıncı sensörlerinden gelen verilerle vana, damper ve fan hızını kontrol eden DDC tabanlı bir sistemdir. Doğru kurgulanmış otomasyon konforu sabit tutarken gereksiz ısıtma, soğutma ve fan enerjisi tüketimini önler.
- Donma koruması: Isıtıcı batarya çıkışında düşük sıcaklıkta vanayı açıp fanı durduran güvenlik kurgusu
- Filtre takibi: Fark basınç sensörleriyle kirlilik alarmı ve planlı değişim
- İhtiyaca göre taze hava: CO2 seviyesine göre taze hava damperi ve fan hızı ayarı
- Serbest soğutma: Uygun dış hava koşullarında mekanik soğutma yerine dış havanın kullanılması
- Yangın senaryosu: Yangın alarmında santralin durdurulması ve ilgili damperlerin kapatılması
- Bina otomasyonu entegrasyonu: Modbus veya BACnet üzerinden izleme ve uzaktan kumanda
Trakya'da klima santrali uygulamalarında nelere dikkat edilir?
Trakya'nın sıcak ve nemli yazları soğutucu bataryanın nem alma yükünü, soğuk ve rüzgârlı kışları ise ısıtıcı bataryanın donma riskini öne çıkarır. Bu nedenle bölgede santral seçiminde yeterli nem alma kapasitesi, güvenilir donma koruması ve dış ortama uygun gövde yapısı özellikle önemsenmelidir.
Çerkezköy Organize Sanayi Bölgesi, Velimeşe OSB ve Avrupa Serbest Bölgesi (Çorlu) gibi alanlardaki tesislerde klima santralleri çoğunlukla idari binalarda, kontrollü ortam gerektiren üretim bölümlerinde ve yemekhanelerde kullanılır. Tekirdağ ve Çorlu'daki hastane, otel ve AVM projelerinde ise hijyen, akustik ve enerji tüketimi öne çıkar. Bölgedeki uygulamalar için Kapaklı ve Çorlu sayfalarımıza göz atabilirsiniz.
Çatıya yerleştirilen santrallerde yağmur korumalı çatı, rüzgâra karşı sağlam kaide ve servis için güvenli erişim yolu tasarımın başında planlanmalıdır.
Klima Santralleri: keşiften devreye almaya
Keşif ve yük analizi
Mahaller, kullanım saatleri, hijyen gereksinimi ve mevcut tesisat yerinde incelenir; ısı yükü ve taze hava ihtiyacı hesaplanır.
Santral seçimi ve projelendirme
Hücre dizilimi, filtre kademeleri, batarya ve fan seçimi yapılır; kanal, boru ve otomasyon projeleri hazırlanır.
Tedarik ve yerleşim
Santral modülleri sahaya taşınır, kaideye yerleştirilir ve gövde birleşimleri sızdırmaz şekilde tamamlanır.
Montaj ve bağlantılar
Kanal, sıcak-soğuk su veya DX hatları, drenaj, elektrik ve otomasyon bağlantıları yapılır.
Devreye alma
Debi ölçümü, batarya performansı, güvenlik fonksiyonları ve otomasyon senaryoları test edilerek sistem teslim edilir.
Periyodik bakım
Filtre, batarya, drenaj tavası, fan, kayış ve sensörler düzenli kontrol edilir; hijyenik santrallerde hijyen kontrolleri planlanır.
Klima Santralleri hakkında merak edilenler
Sorunuzun cevabını bulamadıysanız teknik ekibimize doğrudan ulaşabilirsiniz: 0282 726 05 37
Klima santrali ile split klima arasındaki fark nedir?
Klima santrali taze havayı filtreleyip şartlandırarak kanallarla dağıtır; split klima ise çoğunlukla bulunduğu odanın havasını ısıtıp soğutur ve taze hava sağlamaz. Santral; çok kademeli filtrasyon, nem kontrolü ve ısı geri kazanımı ile büyük hacimlere uygundur. Ofis, hastane ve üretim alanlarında ikisi zaman zaman birlikte kullanılır: santral taze havayı, iç üniteler ise lokal ısıl yükleri karşılar.
Klima santrali montajı ne kadar sürer?
Klima santrali montajının süresi, cihazın büyüklüğüne, kanal ve boru şebekesinin kapsamına ve sahaya erişim koşullarına göre değişir. Hazır kanal şebekesine tek bir santral bağlantısı kısa sürede tamamlanabilirken, yeni kanal, otomasyon ve tesisat gerektiren projelerde süre haftalarla ifade edilir. Fabrikanın siparişten teslimata kadar geçen üretim süresi de iş programına dahil edilmelidir.
Klima santrali fiyatını neler belirler?
Klima santrali fiyatını belirleyen ana etkenler hava debisi, hücre sayısı ve dizilimi, gövde kalitesi, ısı geri kazanım tipi, filtre kademeleri, batarya kapasiteleri ve otomasyon kapsamıdır. Hijyenik tasarım, dış ortam tipi gövde ve düşük ses gereksinimi maliyeti artırır. Montaj, vinç, kanal ve tesisat bağlantıları ayrıca değerlendirilir. Projenize özel değerlendirme için teklif talebinde bulunabilirsiniz.
Klima santrali bakımı ne sıklıkla yapılmalı?
Klima santrali bakımı genellikle yılda en az iki kez, mevsim geçişlerinde yapılmalıdır; filtreler ise fark basıncına göre daha sık kontrol edilmelidir. Bakımda filtre değişimi, batarya ve drenaj tavası temizliği, fan rulmanı ve kayış kontrolü, damper ve vana testleri ile sensör kalibrasyonu yer alır. Hijyenik santrallerde hijyen kontrolleri ayrıca planlanır.
Hijyenik klima santrali hangi standartlara uygun olmalı?
Hijyenik klima santrali, gövde performansı açısından TS EN 1886 ve TS EN 13053'e, hijyen açısından ise yaygın olarak DIN 1946-4 ve VDI 6022 kriterlerine göre değerlendirilir. Filtrelerde ISO 16890, terminal filtrelerde EN 1822 sınıfları kullanılır. Hastane projelerinde ayrıca ilgili sağlık yapıları tasarım rehberleri ve proje müellifinin şartnamesi esas alınmalıdır.
Klima santrali çatıya veya açık alana konulabilir mi?
Evet, klima santrali dış ortam tipi gövde ile çatıya veya açık alana yerleştirilebilir. Bu durumda yağmur koruma çatısı, emiş ve atış ağızlarında panjur, gövde yalıtımı ve donmaya karşı önlemler gerekir. Çatı uygulamalarında taşıyıcı sistemin cihaz ağırlığını karşılayıp karşılamadığı statik açıdan kontrol edilmeli, rüzgâr yükü ve servis erişimi de planlanmalıdır.
Birlikte planlanan sistemler
Havalandırma Sistemleri
Fabrika, ofis, AVM ve kamu binaları için doğal, mekanik ve ısı geri kazanımlı merkezi havalandırma çözümleri; projeden bakıma kadar.
Detaylı bilgiIsı Geri Kazanım Cihazları
Plakalı, ters akışlı ve rotary eşanjörlü HRV/ERV ısı geri kazanım cihazlarıyla enerji verimli, filtreli ve dengeli taze hava çözümleri.
Detaylı bilgiIsıtma ve Soğutma Sistemleri
VRF/VRV, split ve kaset klima, fancoil-chiller, ısı pompası, radyant tüp ve sıcak hava apareyi ile ofis ve fabrika iklimlendirmesi.
Detaylı bilgiHava Kanalı Uygulamaları
Galvaniz dikdörtgen, spiral, paslanmaz ve preizole hava kanallarında ölçüden imalata, izolasyondan montaja kadar eksiksiz uygulama.
Detaylı bilgiKlima Santralleri için keşif talebi
Çerkezköy merkezimizden Çorlu, Kapaklı, Ergene ve tüm Trakya’daki tesislere yerinde keşif yapıyoruz. Ölçüm ve ihtiyaç analizinin ardından yazılı teknik teklif sunuyoruz.